۱۳۸۸ فروردین ۴, سه‌شنبه

دوام نوروز در درازای تاریخ

در میزگرد امشب شرکت کنید.


میزگرد امشب میزبان دکتر تورج دریایی است. دکتر دریایی استاد تاریخ در دانشگاه ایالتی ارواین کالیفرنیاست. تحقیقات و پژوهشهای او از جمله بر ایران باستان، زبان و ادبیات اوستایی تمرکز دارد. کتابهای او شامل بررسی ها و تحقیقاتی است از ایران دوره ساسانی. امروز در میز گرد از دوام نوروز در درازای تاریخ سخن خواهی گفت.
چرا نوروز تا این حد برای ایرانیان اهمیت دارد؟
نوروز یکی از کهن ترین جشن های بجا مانده از دوران باستان است. خاستگاه نوروز در ایران باستان است و تا امروز مردمان مناطق مختلف فلات ایران نوروز را جشن می گیرند.
اهمیت و ویژگی نوروز چیست که آنرا از سایر جشن ها متمایز ساخته است؟
دلیل دوام و بقای این جشن کهن چیست؟
چی فکر می کنین؟

۲۳ نظر:

pooneh گفت...

چند سال پیش که ماه محرم با عید تلاقی داشت آیت الله جنتی زیباروی اعلام کرد امسال شیعیان عید ندارند, آیا بعد از حمله اعراب که ایرانیان را بزور شمشیر مسلمان کردند چنین سرکوبی در مورد آیین و آداب ایرانی سابقه داشته است یا نه ؟
و اصئلا بخاطر محرم و عاشورا آیا دولت حق دارد که شادمانی نوروز را از ایرانیان بگیرد ؟

[جمعی از مدافعان حقوق بشر و آزادی گفت...

با سلام به مسئولین محترم شبکه صدای آمریکا
ما جمعی از مدافعان حقوق بشر در ایران هستیم که به مناسبت آغاز سال نو و به منظور همدردی با زندانیان در بند ظلم ظالمان در حد توان و امکانات خود فیلمی را تهیه کرده ایم تا قدمی هرچند کوچک برای مبارزه با ظلم و بی عدالتی برداشته باشیم. در این بین شبکه صدای امریکا را به دلیل تلاش بی وقفه در موضوع حقوق بشر اولین و بهترین گزینه برای حمایت از این فیلم که در واقع حمایت از زندانیان دور از خانه و خانواده است، دانستیم.
فیلم "بهار در بند" پیشکشی است به این عزیزان و به شبکه صدای امریکا
این فیلم به ایمیل های شبکه ارسال شده
نوروزتان پیروز
به امید برآمدن آفتاب عدالت بر فراز ایران زمین
ایران- بهار 88

وفا گفت...

مطالبی که در ارتباط با موضوع نیست را در لینک بحث آزاد قرار دهید. با سپاس

وفا گفت...

هنوز فیلمی با این عنوان به ما نرسیده

رستم گفت...

در پیوند با همین موضوع، روز گذشته دوستی از کشور نروژ تماس گرفتند و پرسش کردند چرا نوروز باید روز و جشن ملی باشد مگر نوروز چیزی غیر از عوامل جوی و طبیعی و زمین و خورشید است که هر سال هم تکرار می شود؟ چرا نباید روز رهایی از ظلم روز جشن ملی باشد؟

در جواب این دوست عزیز که بی ربط با برنامه امشب هم نیست باید از دو نقطه نظر جواب ایشان را بدهم:

1) بر فرض که نوروز، روز جشن ملی نباشد خوب چه روزی باید جایگزین آن باشد؟ شما مثلا بگویید روز 18 تیر.
خوب این روز 18 تیر یا 24 تیر یا 10 خرداد یا هر روز دیگر هم به تنهایی چیزی جز روزی از گاه شمار ایرانی نیست. و اصولا گاه شماری یک چیز قرار دادی ساخته دست بشر است که نسبت به موقعیت زمین و خورشید یا زمین و ماه آن را ایجاد کرده اند و به همین دلیل هم از یک گاه شمار به گاه شمار دیگر تفاوت های بزرگ و کوچک موجود است مانند مقایسه شمسی و قمری و میلادی.پس شما هر روزی را که انتخاب کنید جز یک عامل طبیعی مانند قرار گیری زمین نسبت به خورشید یا ماه چیز دیگری نیست.

2) ولی اگر منظور شما انگیزه ای برای انتخاب این روز ملی باشد هرچند که با گفته بخش اول شما در تعارض است ولی به هر جهت اگر منظور شما آن انگیزه ملی باشد که باید گفت آن انگیزه جشن ملی چیزی نیست که من و شما تعیین کنیم و یا هر کسی به سلیقه خویش روزی را انتخاب کند و ده سال بعد نسبت به حاکمیت و شرایط سیاسی تغییر کند چه بسا نوروز هم اکنون در کشورهایی که اصلا در قلمرو حکومت ایران نیستند با شکوهتر جشن گرفته میشود" شما را رجوع می دهم به کانالهای تلوزیونی کردستان عراق".

این جشنها و آداب و سنن و مراسم در مجموع فرهنگ یک ملت را تشکیل می دهد که اتفاقا در فرهنگ ایرانی همین نوروز به عنوان نماد ایرانی بودن و هویت ملی به صورت خود جوش در طول قرنها حکومت اعراب در بیت مردم سینه به سینه حفظ شده.

ما اگر بخواهیم به دید آن دوست عزیز از نروژ به موضوع نگاه کنیم که نوروز فقط یک روز از ماه سال است پس پرچم هم یک تکه پارچه بیشتر نسیت . در صورتی که ما می بینیم در جنگها جانفشانی ها شده تا مثلا پرچمم از دست کسی نیفتدو خوب آیا پرچم چیزی جز یک پارچه نقاشی شده است؟

پس برای ریشه یابی نمادهای ملی و فرهنگی یک کشوری که قرنها فرهنگ خود را تداوم بخشیده، نمیتوان به این سادگی از عواملی مثل جشنهای ملی ، آداب و سنن، زبان مشترک، پرچم ، اسطوره ها و چیزهای دیگر که هر کدام گوشه ای از این فرهنگ مشترک ملیست عبور کرد.

در آخر آرزوی من بود دولت ایران به جای آنکه پول بیزبان کشور ما را خرج وهابیون حماس بکند حداقل خرج بنیادهایی به نام نوروز یا مهرگان در کشور های اطرف خود میکرد که بسیار هم با یکدیگر مشترکات قومی و فرهنگی داریم و چه بسا پیوندهای عمیق قلبی بین مردمان کشورهای هم جوار و همسایه به مراتب قدرت بیشتری از پیوندهای گسستنی و نا پایدار سیاسی با سوریه و لبنان و جاهای دیگر دارد.

ناشناس گفت...

با سلام و بهترين آرزوها
عيدي كه ايرانيان از قديم جشن مي گيرند در بسياري از جنبه ها منحصر به فرد است ؛ از جمله قدمت و تاريخي بودنش ، آمدن بهار ، ديد و بازديد ، مساوي شدن طول روز و شب ، مراسمات و جشن هاي منحصر به فرد آن .
اين در حالي است كه كمتر عيدي در دنيا اين چنين خصوصياتي را دارد . ايرانيان باستان جشن ها و عيدهاي بسياري داشته اند (از جمله تيرگان ، مهرگان و ...) سالها پيش از آمد ساير اديان و تمدن ها اين عيد وجود داشته است . متاسفانه پس از هجوم اعراب اين اعياد از بين رفته اند .
اين عيد باستاني ايرانيان براي مثال در مقابل كريسمس كه جنبه ي ديني دارد ، كمتر از جنبه ي ديني برخوردار است ، اگرچه كه مبدا تاريخي آن را ديني كرده اند.....!!!
پس از هجوم مسلمانان و اعراب به ايران خوشبختانه اين عيد باستاني ايرانيان ، تا به امروز هم وجود دارد ؛ و با وجود كمرنگ شدن رسوم و شادي هاي آن در برهه هايي از زمان و كارهايي كه براي از بين بردن اين عيد ملي و باستاني شده (از جمله اعراب كه روز 13 به در را نحس گفته اند) ، خوشبختانه اين عيد جشن گرفته مي شود ؛
سئوالي كه دارم اين است كه آيا اعراب هم عيد دارند؟ عيد ديني نه عيد ملي؟!
اين سال جديد را به شما و همه ي فارسي زبانان تبريك مي گويم .

با تشكر نيلو از تهران

ناشناس گفت...

نوروز یعنی زنده شدن طبیعت،اشتی و فراموش کردن کدورتهاوعلت اینکه تا بحال اعراب نتوانستند انراازبین ببرند اینست که در دل تک تک ایرانیها جای دارد. فرهادازتهران

ناشناس گفت...

سئوال من در مورد تاریخچه عمو نوروز و حاجی فیروز است.

ناشناس گفت...

نوروز یعنی قدمت ,سرافرازی و عظمت تمدن هزاران ساله ایرانیان بر دیگر کشورهای دنیا به خصوص اعراب

ناشناس گفت...

نوروز یعنی ایران
جشنی که چند هزار سال سعی و تلاش برای نابودی ایران و ایرانی به شکست منتهی شده است . و وظیفه ماست که با برگزاری باشکوه آن دشمنان ایران را نا امید کنیم به امید برگزاری نوروز در آزادی .

رستم گفت...

از استاد سوال بفرمایید که این ترکیب نا همگون تقویم یا گاه شمار خورشیدی با مبدا اسلامی چطور قابل تعریف است؟
چون گاه شمار اسلامی بر مبنی گردش ماه است و تعریف خاص خود را دارد.

حال این تقویم خورشیدی که از قرنها پیش از ورود اسلام موجودیت داشته چطور باید مبدا خود را با اتفاقات اسلامی منطبق کند؟

یک مسلمان شیعه گفت...

بعنوان یک مسلمان شیعه و مقلد آیت الله خامنه ای معتقدم باید عید غدیر خم را جایگزین عید نوروز کرد و آلودگیهای طاغوتی مثل چهارشنبه سوری را از دامن اسلام پاک کنیم .

Arash Ushta Spain گفت...

Baa drood va faraa residane Nourooz e khojaste
Saale nou bar hame farkhondeh baad
NOUROOZ = ROUIDANE LABKHAND
Baa yaa di az aghaye Manuchehre Farhangi ke hamishe talash dar paaydarie aaine Parsi dashtand, ROHASH SHAAD BAAD

نوروزخوانی گفت...

درود

نوروزوتان را شادباش می گویم.
نوروز یعنی ما ایرانیان در گستره ایران فرهنگی زنده ایم
نوروز یعنی هفت سین و گردهم آیی
نوروز یعنی کنار گذاشتن دشمنی ها و آشتی کردن

سپاس

یک مسلمان شیعه گفت...

در ضمن منظره رقص زنان را نشان ندهید وگرنه در آتش جهنم خواهید سوخت

ناشناس گفت...

Salam Norooz khojasteh bad.
Nowrooz yani Aghaz Shekoftan wa Shekoofa shodan.
Peywand dobareh wa Khanetakany rooh wa Jesm az Aloodegyha.
Germany/ Hannover-Hamid

ناشناس گفت...

وفای عزیز
با درود و عرض شادباش نوروزی به شما و دکتر دریائی، به نظر من نوروز یعنی تجدید پیمان؛ بخشش اشتباهات و آغازی نوین.

سوالم از مهمان شما این است که لحظه تحویل سال چطور محاسبه میشود؟

مهرانه از گرگان

ناشناس گفت...

به نظر من نوروز اصلا يك جشن عجيب وغريب ومخصوص ايرانيها نيست فقط از انجا كه مبناي تقويم در ايران سال خورشيدي بوده تنها از باب ياداوري و اغاز فصول وياداوري كذشت زمان بوده در كنار جشن مهركان براي كراميداشت اعتدالين و تيركان وشب يلدا براي انقلايبن طولاني ترين روز وشب سال وبرابرترين شب وروز و همان طور كه مهمان برنامه كفت در تمام مللي كه سال انها خورشيدي بوده كرامي داشته ميشد ضمنا شما اكر اين جنين عرب ستيز هستيد بايد يك سايت تمام فارسي براي برنامه خود تاسيس كنيد وفا جان يادت نره

ناشناس گفت...

ای پروردگار
این دوستان یاران تواند و سرمست پیمانه تو
اگر مستمندند ولی هوشمندند
اگر ناتوانند ولی زورمندند چه که تو پشتیبانی
در انجمن بالا روسفید کن و در امید بگشا و از بخشش اسمانی بهره بخش.
شب تیره را روز فرما و روز نوروز را فیروز کن...

هیلا از کرج

ناشناس گفت...

http://www.asriran.com/fa/pages/?cid=68007

سلام دوباره وفا جان
دوستان عزيزم ،
از شما و همه ي هموطنان عزيزم خواهش ميكنم ، اين لينكو نگاه كنيد و تصميم گيري و نظر با شما ...
اميدوارم غرور ملي شما هم مثل من جريحه دار نشه .
ببيند (من فكر مي كنم) دارن نوروز رو يواش يواش از بين ميبرن - تركيه كه ميگه مولوي براي ماست ... شايد فردا (سال 89) بگه نوروز براي ماست - با اين رسانه ي باصطلاح ملي در كشور جمهوري اسلامي ايران چكار كنيم؟؟؟
نيلو از تهران

h.edalat گفت...

وقتي بديدنم مياي كُهنه هارا دُر بريز حرفهاي تازه بزن و اُميد بدلهابريز اين معناي نوروز است براي من
حسن عدالتمند نورُز ١٣٨٨ تقديم به صداي آمريكا نوِرُزتان پُر اميد٠

ناشناس گفت...

Hi
Norooz in aide hamishe paidar ro be hamegi mardome donia tabrik migam va omidvaram ye zamani hame mardome donia in aido be door az hameye ekhtelafat dar kenare ham jashn begiran

Biain va nagim in aid male iraniast chon mahiate norooz neshoon mideh keh oon tarahane bahooshi ke in jashno sakhtan be fekre khoshhalie hameie ensanha boodan va na faghat mardome yek makane khas

Jashni ke sambole aghaze zendegi jadid baraye tabiat va navid amniat eghtesad va mahsool baraye hameye ensanhast bayad be hameye
mardome rooye zamin tabrik gofte beshe chon sambole keshto kar baraye mardome nimkore shomali va payene bardashte mahsool dar nimkore jonoobi ast

Be har hal har cheh hast neshane barekat va shadi baraye hameye ensanhast va mardome donia agar ba dide baz be oon negah konana hadaghal oono be onvane yek jashne binolmelali, ke samblo door rikhtane hameie ekhtelafate ensanhast dar nazar begiran va in be sharti manteghi misheh ke oono jashne irani khatab nakonim balke jashne tahavole sal baraye mardome donia benamim ke albate mitoone do bar dar sal ham basheh va har do bar behtarin zaman baraye kole melatha ast ke raje be shadi hame mardome donia fekr konan na faghat ham mihani khodeshoon ya ham maslaki khodeshoon

In jashn yek jashne bashokoohe moshtareke beine ensan va tabiat ast yani vagheiate fiziki darad va faghat sakhte daste ensan nist

Biaiid ba ham dar in taghiiere bozorg afkare shakhsi ro kenar bezarim va be fekre ensanhaii bashim ke dar badtarin sharaiet zendegi mikonan va be anha in omid ro bedim ke agar che oonha faramoosh shodeh hastan vali Norooz hamishe oonharo be yade jahanian miavarad

Biaiid be name Norooz va be yade an ensanhaye bahooshi ke in eido farkhonda ro sakhtan oono be behtar az an chizi ke hast tabdil konim va khatereie oonharo ke baese shadi melioonha ensan digar shodan baraye hamishe dar dele bashar zendeh negah darim

Be oonha begim ke nedaye shoma ro az rahe door gereftim

Farghe in aide farkhoneh ba digar eidha dar in ast ke vabasteh be yek ensan ya goroohe ensani fani nist va ta manzoome shamsi hast paidar khahad bood

Be omide roozi ke hameie ensanhaye jahan dar in rooz shadi va paikoobi konand va yad begiran Noroozhaye bishtary besazan

Norooz be hameie mardomi ke an ra jashn migiran mobarak bad va bedanand ke dar in roozhaye farkhondeh hameie ma yek mamlekat va yek fekre moshtarek hastim va an shadi hamegie enshanast

علیرضا گفت...

با سلام
تاریخ را با نگاه کردن به تقویم و ساعت ثبت میکنند.درواقع تاریخ وابستگی زیادی به گاه شمار دارد.اگر بخواهیم مقیاسی برای سنجش زمان داشته باشیم باید برای آن یک مبدا از جنس خود زمان انتخاب کنیم.این کار را نیاکان ما انجام داده اند و باید بگویم در میان تمام انتخاباتی که در طول تاریخ در این مورد انجام شده روز اول بهار بهترین انتخاب بوده است .
این مبدا را میتوان در هر جائی از نوار زمان قرار داد و از آن جا شروع به شمارش کرد.
کسانی که میگویند روزی را که از نظر دینی مهم است مثل اعیاد اسلامی به عنوان جشن ملی انتخاب کنیم فراموش کرده اند که اولآ ایرانیان مبدا زمان را در نوار زمان روی زمان هجرت محمد از مکه به مدینه قرار داده اند و این برای ادای دین اگر دینی هست کافیست .
دیگر اینکه روزهائی مثل عید قدیر خم یا عید فطر و ... با استفاده از شمارش گردش ماه بدور زمین مشخص میشوند چون اعراب گردش زمین بدور خورشید را درک نمیکردند چه رسد به محاسبه . تفاوت این دو مقیاس ( گردش ماه بدور زمین و گردش زمین بدور خورشید )مثل تفاوت دو ساعت است که یکی مرتب جلو میافتد و خطای زیادی دارد و دیگری بسیار دقیق و با خطای ناچیز زمان دقیق را به ما نشان میدهد .
اینکه کدام ساعت را انتخاب کنیم بستگی به میزان عقل و درایت ما دارد .
اگر نظر من را بخواهید میگویم که باید مبدا را از زمان هجرت برداشته و در جائی بگذاریم که ارتباط به تاریخ و پیشینه ایران و ایرانیان داشته باشد .
با تشکر از شما
علیرضا از اصفهان